Sınırlı Bütçeyle Bahçe Kurmanın Yolları
Bahçe kurmak için elinizde büyük bir bütçe olması gerekmiyor. Gerçekten gereken şey biraz plan, biraz sabır ve etrafınızdaki malzemeye "bu işe yarar mı?" diye bakabilen bir göz. Aşağıda, sıfırdan ucuz bahçe kurma sürecini adım adım, en çok sorulan soruların üzerinden geçerek anlatıyorum.
En baştan: Gerçekten ne kadar paraya ihtiyacım var?
Bir bahçenin masrafı üç kalemde toplanır: kap/yatak, toprak ve bitki. Bunların hepsinin ücretsiz ya da çok ucuz karşılığı vardır. Tohumu komşudan alabilir, kabı marketten toplayabilir, toprağın yarısını kendi kompostunuzla yapabilirsiniz. Para harcamanız gereken tek yer genelde iyi bir kürek, bir makas ve belki bir hortum olur — yani bir kereye mahsus.
Peki her şeyi bedava mı yapmalı? Hayır. "Ucuza kurmak" ile "kalitesiz kurmak" farklı şeyler. Toprak konusunda cimrilik yaparsanız sezon boyunca bunun bedelini ödersiniz. Tasarrufu kap, çit, destek, sulama gibi yerlerde yapın; toprakta değil.
Adım adım: Bütçesiz bahçe nasıl kurulur?
-
Alanı ölçün ve küçük başlayın. İlk sezonda 3-4 metrekare fazlasıyla yeterlidir. Kaç saat güneş aldığını bir gün boyunca sabah, öğle, ikindi olarak not edin. Günde en az 5-6 saat doğrudan güneş alan yer, sebze için en verimli noktadır. Bu ölçüm size hiçbir şeye mal olmaz ama yanlış yere kurulmuş bir bahçenin maliyetini baştan siler. Planlama aşamasında zorlanıyorsanız sitedeki ilk bahçe planlama rehberi işinizi kolaylaştırır.
-
Kapları ve yatakları atıktan kurun. Kırık kova, delik leğen, boya kovası (gıda dışı boya kalmışsa iyice yıkayın), naylon çuval, meyve kasası, eski çekmece, yıkanmış tenekeler… Hepsinin altına 4-5 delik açtığınız anda saksı olur. Yükseltilmiş yatak yapacaksanız palet tahtaları, hurda kereste veya kırık tuğla en ucuz iskelettir. Palet kullanırken üzerinde ısıl işlem işareti olanları tercih edin, kimyasal işlem görmüş olanları yiyecek bitkilerinde kullanmayın.
-
Toprağı satın almak yerine "büyütün". Bahçe toprağı, kum ve organik madde karışımı çoğu bitkiye yeter. Organik maddeyi mutfak atıklarınızdan kendiniz üretebilirsiniz: sebze kabukları, kahve telvesi, yumurta kabuğu, kuru yaprak, karton. Doğal gübre yapımına dair sayfa bu konuda ayrıntılı; ama kaba kural şu: yeşil (nemli, azotlu) ve kahverengi (kuru, karbonlu) malzemeyi kabaca yarı yarıya karıştırıp ara ara havalandırın. Kompost hazır olana kadar sonbahar yapraklarını doğrudan yatağın üstüne serebilirsiniz.
-
Tohumu ücretsiz kaynaklardan bulun. Yediğiniz domates, biber, kabak, kavunun çekirdeklerini kurutup saklayın. Marketten aldığınız kuru fasulye, nohut, mercimek ekilebilir. Baş soğanın filizlenmişini toprağa gömün, yeşilliğini kesin. Marul ve pırasa köklerini suda köklendirin. Komşularla ve mahalledeki bahçe sahipleriyle tohum takası, en ucuz çeşit kaynağıdır. Sadece melez (F1) tohumlardan alınan çekirdeklerin aynı sonucu vermeyebileceğini bilin.
-
Fideyi kendiniz büyütün. Hazır fide, tohumun on-yirmi katı fiyattır. Yumurta kolisi, yoğurt kabı, tuvalet kâğıdı rulosu birer fidelik olur. Güneşli bir pencere kenarı ve şeffaf bir poşetle yaptığınız mini sera, sıcak sera kurmadan da işi görür. Bu konuda daha büyük düşünüyorsanız sitedeki sera sayfası naylon ve hurda çıtayla yapılan çözümleri anlatıyor.
-
Sulamayı yerçekimine yaptırın. Yağmur suyunu bir varilde veya büyük bidonda biriktirin. 5 litrelik pet şişeye iğneyle delik açıp bitki dibine gömdüğünüzde basit bir damlama sistemi elde edersiniz. Üstünü saman, kuru yaprak veya karton parçalarıyla malçlarsanız su ihtiyacınız belirgin şekilde düşer. Düzenli bir sulama alışkanlığı kurmak, pahalı ekipmandan daha çok fark yaratır.
-
Destek, çit ve dekoru hurdadan tamamlayın. Domates ve fasulye için budanmış ağaç dalları, eski süpürge sapları, inşaat demiri artıkları kazık olur. Sınır için tuğla, taş, kütük dilimi ya da doğrudan bitkiden çit kullanabilirsiniz — çit bitkileri yıllar içinde ücretsiz çoğalır. Bahçeyi güzel gösteren şey pahalı ürünler değil, düzenli kenar çizgileri ve temiz yollardır.
Sık yapılan hatalar
- Kaplara drenaj deliği açmamak. Ucuz bahçenin bir numaralı bitki katilidir. Kök çürür, sebep anlaşılmaz.
- Bahçe toprağını doğrudan saksıya doldurmak. Saksıda sıkışır, taş gibi olur. Mutlaka kompost, kum veya elenmiş yaprak çürüğüyle hafifletin.
- İlk yıl her şeyi ekmeye çalışmak. On çeşit yerine üç çeşit ekip iyi bakmak daha çok ürün verir.
- Boyalı, yağlı, kimyasal taşımış kapları yiyecek için kullanmak. İçeriği bilinmeyen varil ve teneke, süs bitkilerine kalsın.
- Kompostu tek başına toprak sanmak. Saf kompost çoğu fide için fazla güçlüdür; karışımın üçte biri kadar olması yeterli.
- Ücretsiz diye her fideyi kabul etmek. Yaprağında leke, sararma veya küçük böcekler olan bitkiler, bahçenize hastalık taşır. Yeni gelen her bitkiyi birkaç gün ayrı tutun.
- Malç yapmamak. Bedava olan kuru yaprağı çöpe atıp sonra su parası ve yabani ot yolma zahmeti ödemek en yaygın israftır.
Kısa özet
Küçük ve